Gdy Rosja rozpoczęła inwazję (wojnę) na pełną skalę, miliony Ukraińców stanęły w obliczu nowej rzeczywistości, która obnażyła brak podstawowej wiedzy i gotowości na kryzys. To, co wcześniej wydawało się przestarzałe lub nieistotne, nagle stało się kluczowe dla przetrwania.

W pierwszych miesiącach wojny rzeczy, które wcześniej wydawały się przestarzałe lub nieistotne, nagle stały się niezbędne. Rady starszych pokoleń nabrały nowego znaczenia – na przykład umiejętność rozpalania ognia, posiadanie soli w domu i zadbanie o zapasy konserw i suchych produktów.  Jak ujął to pewien obywatel Ukrainy w rozmowie ze szwedzką Agencją ds. Sytuacji Nadzwyczajnych (MSB): „Trudno powiedzieć, czego dokładnie żałujemy, że nie wiedzieliśmy wcześniej. Ale jedno jest pewne: byłoby łatwiej, gdybyśmy byli lepiej przygotowani. Niekoniecznie bardziej przestraszeni, ale bardziej świadomi”.

Inną ważną lekcją była zależność od technologii. Brak prądu i internetu uniemożliwił płatności cyfrowe, co sprawiło, że wielu ludzi zostało bez środków. Właśnie wtedy nieocenione okazały się oszczędności w gotówce. Pewna Ukrainka, której babcia podarowała 17 000 hrywien, opowiada, że dzięki temu przetrwała krytyczny okres, mając więcej gotówki niż większość jej znajomych.

Z czasem powszechnym nawykiem stało się również przygotowanie tzw. “torby ewakuacyjnej” — plecaka spakowanego na wypadek konieczności szybkiego opuszczenia domu lub schronienia się. W środku lądowały najpotrzebniejsze rzeczy, takie jak woda, jedzenie, dokumenty czy podstawowe przybory higieniczne. Jak relacjonuje jeden z mieszkańców: „W pierwszej fazie wojny zawsze nosiłem małą torbę z napojami, cukrem, ważnymi dokumentami i szczoteczką do zębów. To były rzeczy, których mogłem potrzebować i które dawały mi poczucie kontroli.”

Mimo ogromnego stresu i zagrożenia, to zaangażowanie, zdolność do adaptacji i chęć pomocy innym zdefiniowały rolę społeczeństwa obywatelskiego w Ukrainie. Doświadczenia te pokazują, jak szybko ludzie mogą się zmieniać, ale także, jak istotne są wiedza i wcześniejsze przygotowania.

Podsumowanie

W obliczu wojny społeczeństwo ukraińskie przeżyło szybki i przymusowy kurs przetrwania (survivalu). Odkryto na nowo wartość tradycyjnych umiejętności i wiedzy, takiej jak gromadzenie zapasów czy umiejętność rozpalania ognia. Jednocześnie, kryzys podkreślił słabości cyfrowej cywilizacji, demonstrując, że w przypadku braku prądu i internetu, gotówka staje się bezcennym zasobem. Wzmocnienie społeczeństwa nastąpiło również poprzez rozwój praktycznych nawyków, jak przygotowywanie zapasów i zestawów awaryjnych. Ostatecznie, doświadczenia Ukrainy stanowią cenną lekcję dla każdego kraju: gotowość na kryzysy nie polega na strachu, ale na świadomym przygotowaniu, które daje poczucie kontroli i zwiększa szanse na przetrwanie w trudnych warunkach.

Źródło:  www.msb.se